Wanneer heeft een organisatie een Finance Manager nodig?
Een organisatie groeit. De omzet neemt toe, het aantal medewerkers stijgt en processen worden complexer. Maar groeit de financiële functie ook voldoende mee?
In veel organisaties ligt de nadruk binnen Finance lange tijd vooral op een correcte administratie, de maandafsluiting en de jaarrekening. Naarmate een onderneming groter en complexer wordt, ontstaat echter behoefte aan iets anders: meer inzicht, betere stuurinformatie en iemand die financieel vooruitkijkt.
Dat is vaak het moment waarop een Finance Manager van toegevoegde waarde wordt.
Maar wanneer is dat moment bereikt? En wanneer volstaat een goede Controller nog?
Wat doet een Finance Manager?
Een Finance Manager is eindverantwoordelijk voor de financiële functie binnen een organisatie. De precieze invulling verschilt per onderneming, maar de rol gaat doorgaans aanzienlijk verder dan het bewaken van de financiële administratie.
Een goede Finance Manager zorgt ervoor dat cijfers worden vertaald naar informatie waarop de directie daadwerkelijk kan sturen.
Daarbij gaat het onder andere om:
- financiële rapportages en analyses;
- budgettering en forecasting;
- cashflow en werkkapitaal;
- inzicht in omzet, kosten en marges;
- KPI’s en performance management;
- interne beheersing en financiële processen;
- leidinggeven aan het finance-team;
- optimalisatie en automatisering van Finance;
- contact met accountant, bank en andere externe partijen;
- financiële ondersteuning van strategische beslissingen.
De Finance Manager kijkt daarmee niet alleen naar wat er is gebeurd, maar vooral naar wat de cijfers betekenen voor de toekomst van de onderneming.
8 signalen dat uw organisatie toe is aan een Finance Manager
Er bestaat geen vaste omzet- of personeelsgrens waarbij een organisatie een Finance Manager moet aanstellen. De complexiteit van de onderneming is vaak belangrijker dan de omvang.
Toch zien wij in de praktijk een aantal duidelijke signalen.
1. De directie krijgt onvoldoende stuurinformatie
De omzet is bekend en aan het einde van de maand is duidelijk wat het resultaat is. Maar waarom verandert de marge? Welke klanten, producten of activiteiten zijn daadwerkelijk winstgevend? Waar ontstaan afwijkingen ten opzichte van budget?
Wanneer deze vragen niet snel kunnen worden beantwoord, ontbreekt vaak de financiële analyse die nodig is om goed te kunnen sturen.
Een Finance Manager zorgt ervoor dat rapportages niet alleen correcte cijfers bevatten, maar vooral relevante informatie voor besluitvorming.
2. Finance kijkt vooral achteruit
Veel financiële afdelingen zijn sterk gericht op registratie en verslaglegging.
Dat moet uiteraard goed gebeuren. Maar een professionele financiële functie kijkt ook vooruit.
Wat verwachten we van omzet en resultaat in de komende maanden? Hoe ontwikkelt de cashflow zich? Wat gebeurt er met de winstgevendheid wanneer volumes, prijzen of kosten veranderen?
Forecasting en scenarioanalyses maken Finance veel waardevoller voor de onderneming.
3. Niemand is echt eindverantwoordelijk voor Finance
In kleinere organisaties ligt de financiële verantwoordelijkheid regelmatig verdeeld over verschillende personen.
Er is bijvoorbeeld een hoofd administratie, een externe accountant en een directeur die zelf veel financiële zaken oppakt.
Dat kan lange tijd prima functioneren.
Naarmate de organisatie groeit, ontstaat echter behoefte aan één persoon die verantwoordelijkheid neemt voor de gehele financiële functie en die tegelijkertijd gesprekspartner is van de directie.
Dat is bij uitstek de rol van een Finance Manager.
4. De organisatie groeit sneller dan de financiële afdeling
Groei maakt Finance vrijwel altijd complexer.
Er komen medewerkers bij, het aantal transacties neemt toe, nieuwe entiteiten worden opgericht of overgenomen en er ontstaan aanvullende rapportagebehoeften.
Wat bij €10 miljoen omzet uitstekend werkte, hoeft bij €30 of €50 miljoen omzet niet meer voldoende te zijn.
De financiële organisatie moet daarom meegroeien met de onderneming.
Een Finance Manager kan structuur aanbrengen, verantwoordelijkheden duidelijk beleggen en bepalen welke kennis, systemen en processen nodig zijn voor de volgende groeifase.
5. Er is onvoldoende inzicht in marges en winstgevendheid
Omzetgroei is aantrekkelijk. Maar omzet zegt weinig wanneer niet duidelijk is waar daadwerkelijk geld wordt verdiend.
Vooral binnen handels-, productie- en projectorganisaties kan margeanalyse een belangrijk onderdeel van Finance zijn.
Denk aan inzicht in rendement per:
- product;
- klant;
- klantgroep;
- project;
- vestiging;
- businessunit;
- verkoopkanaal.
Een goede Finance Manager stelt daarbij niet alleen vast wat er gebeurt, maar onderzoekt ook waarom het gebeurt.
6. De finance-afdeling moet worden geprofessionaliseerd
Een financiële afdeling kan jarenlang goed functioneren op basis van ervaring, Excel en informele afspraken.
Bij verdere groei worden processen echter kwetsbaarder.
Denk bijvoorbeeld aan een maandafsluiting die veel tijd kost, handmatige rapportages, verschillende databronnen of onvoldoende vastgelegde procedures en verantwoordelijkheden.
Een Finance Manager brengt structuur aan en maakt Finance minder afhankelijk van personen en handmatige werkzaamheden.
7. Automatisering en data worden steeds belangrijker
Finance verandert snel.
ERP-systemen, Business Intelligence, dashboards, automatisering en AI bieden steeds meer mogelijkheden om processen efficiënter te maken en betere informatie beschikbaar te krijgen.
Daarvoor is wel iemand nodig die begrijpt welke informatie de onderneming nodig heeft.
De moderne Finance Manager hoeft geen IT-specialist te zijn, maar moet wel affiniteit hebben met systemen, data en automatisering.
Het doel is niet zoveel mogelijk technologie inzetten. Het doel is Finance slimmer organiseren en betere stuurinformatie creëren.
8. De directie heeft behoefte aan een financiële sparringpartner
Misschien wel het belangrijkste signaal.
Een sterke Finance Manager is meer dan degene die verantwoordelijk is voor de cijfers.
Hij of zij stelt vragen.
Wat betekent deze investering voor het rendement? Is deze klant nog voldoende winstgevend? Kunnen we deze groei financieren? Wat gebeurt er wanneer de omzet achterblijft? Welke KPI’s vertellen werkelijk iets over onze performance?
Daarmee ontwikkelt Finance zich van een ondersteunende functie naar een inhoudelijke gesprekspartner van de directie.
Controller of Finance Manager?
De grens tussen een Controller en Finance Manager is niet altijd scherp.
Functietitels zeggen bovendien niet alles. Een Financial Controller binnen de ene organisatie kan meer verantwoordelijkheid hebben dan een Finance Manager binnen een andere onderneming.
Toch is er meestal een belangrijk verschil.
Een Controller richt zich vaak sterk op analyse, rapportage, beheersing en verbetering. Een Finance Manager heeft daarnaast doorgaans de eindverantwoordelijkheid voor de financiële functie en het finance-team.
Heeft een organisatie al een CFO of financieel directeur? Dan kan een Controller uitstekend passen.
Is er behoefte aan iemand die Finance integraal aanstuurt, medewerkers ontwikkelt én als financiële gesprekspartner van de directie optreedt? Dan ligt een Finance Manager meer voor de hand.
Financial Controller, Business Controller of Finance Manager?
Ook deze functies worden regelmatig door elkaar gebruikt.
Een Financial Controller richt zich doorgaans relatief sterk op betrouwbare cijfers, verslaglegging, interne beheersing en financiële processen.
Een Business Controller staat dichter bij de operatie en richt zich meer op analyse, performance, forecasting en ondersteuning van commerciële en operationele besluitvorming.
Een Finance Manager heeft meestal een bredere verantwoordelijkheid en combineert financiële inhoud met leidinggeven, organisatieontwikkeling en advisering van directie of MT.
Welke functie nodig is, hangt daarom niet alleen af van de omvang van een organisatie.
De belangrijkste vraag is:
Welk probleem moet deze financial voor de organisatie oplossen?
Eerst een Finance Manager of eerst een Business Controller?
Dat is een vraag die wij regelmatig tegenkomen.
Een organisatie wil betere managementinformatie en besluit daarom een Business Controller te zoeken. Maar wanneer de basis binnen Finance nog onvoldoende staat, kan dat te vroeg zijn.
Als rapportages niet betrouwbaar zijn, processen onvoldoende zijn ingericht en verantwoordelijkheden onduidelijk zijn, heeft een Business Controller moeite om zijn of haar rol goed uit te voeren.
In zo’n situatie kan het verstandiger zijn eerst de financiële functie te professionaliseren.
Andersom geldt hetzelfde.
Wanneer Finance operationeel uitstekend functioneert, maar de organisatie vooral behoefte heeft aan betere analyses en ondersteuning van de business, kan juist een Business Controller de logische volgende stap zijn.
De organisatiestructuur moet dus aansluiten bij de fase waarin de onderneming zich bevindt.
Vast of interim Finance Manager?
Niet iedere organisatie heeft direct behoefte aan een Finance Manager in vaste dienst.
Een interim Finance Manager kan bijvoorbeeld interessant zijn bij:
- snelle groei;
- een reorganisatie;
- implementatie van een nieuw ERP-systeem;
- professionalisering van Finance;
- tijdelijke vervanging;
- achterstanden binnen de financiële organisatie;
- een overname of integratie;
- behoefte aan tijdelijke senioriteit.
Een ervaren interim Finance Manager kan in relatief korte tijd analyseren wat nodig is, verbeteringen doorvoeren en een financiële organisatie neerzetten waarop verder kan worden gebouwd.
Wanneer de functie structureel onderdeel moet worden van het managementteam, ligt een Finance Manager in vaste dienst meestal meer voor de hand.
Welk profiel past bij uw organisatie?
Een goede Finance Manager vinden begint niet bij het schrijven van een vacaturetekst.
Het begint bij het begrijpen van de organisatie.
Een Finance Manager binnen een productiebedrijf heeft bijvoorbeeld met andere vraagstukken te maken dan een Finance Manager binnen zakelijke dienstverlening.
Ook de fase van de onderneming is belangrijk.
Heeft de organisatie behoefte aan iemand die vooral structuur aanbrengt? Moet Business Control worden opgebouwd? Is er een grote automatiseringsslag nodig? Moet het team worden ontwikkeld? Of zoekt de directie vooral een sterke financiële sparringpartner?
Pas wanneer die vragen helder zijn, kan worden bepaald welk profiel daarbij past.
En juist daar gaat het bij recruitment regelmatig mis.
Er wordt gezocht naar een functietitel, terwijl eigenlijk gezocht moet worden naar iemand die past bij de financiële uitdaging van de onderneming.
Een Finance Manager vinden?
Financials.nl bemiddelt ervaren finance professionals voor vaste en interim-posities.
Wij richten ons onder andere op Finance Managers, Financial Controllers, Business Controllers, Heads of Finance, Finance Directors, FP&A-professionals en CFO’s.
Daarbij kijken we verder dan een cv.
We willen begrijpen hoe de financiële organisatie is ingericht, waar de onderneming naartoe wil en welke inhoudelijke uitdaging de nieuwe financial moet oplossen.
Want uiteindelijk gaat het niet om het invullen van een vacature.
Het gaat om het vinden van een financial die daadwerkelijk impact maakt.
Veelgestelde vragen
Wanneer heeft een bedrijf een Finance Manager nodig?
Er bestaat geen vaste omvang waarbij een Finance Manager noodzakelijk wordt. Belangrijker zijn de complexiteit van de onderneming, de kwaliteit van de financiële informatie, de omvang van het finance-team en de behoefte van de directie aan financieel advies en sturing.
Wat is het verschil tussen een Controller en een Finance Manager?
Een Controller richt zich doorgaans sterk op rapportage, analyse, beheersing en verbetering. Een Finance Manager heeft meestal een bredere verantwoordelijkheid en geeft vaak leiding aan de financiële afdeling. Daarnaast is de Finance Manager doorgaans financieel sparringpartner van directie en management.
Wat doet een Finance Manager?
Een Finance Manager is doorgaans verantwoordelijk voor onder meer financiële rapportages, budgettering, forecasting, cashflow, financiële processen, interne beheersing, managementinformatie en het aansturen van Finance. De precieze verantwoordelijkheden verschillen per organisatie.
Wat is het verschil tussen een Finance Manager en CFO?
Een Finance Manager richt zich doorgaans sterk op de dagelijkse aansturing en ontwikkeling van de financiële functie. Een CFO heeft meestal een bredere strategische verantwoordelijkheid, bijvoorbeeld op het gebied van financiering, investeringen, overnames, aandeelhoudersvraagstukken en de langetermijnstrategie van de onderneming.
Kan een Finance Manager ook Business Control professionaliseren?
Ja. Vooral binnen middelgrote organisaties ligt de verantwoordelijkheid voor de ontwikkeling van Business Control regelmatig bij de Finance Manager. De Finance Manager kan rapportages, KPI’s, forecasting en analyses verder ontwikkelen en ervoor zorgen dat Finance meer als businesspartner gaat functioneren.